Ligging

Groot-Brittannië (Het Verenigd Koninkrijk) bestaat uit Engeland, Schotland, Wales en Noord-Ierland. Een apart onderdeel vormen de Kanaaleilanden, het eiland Man en nog diverse andere eilanden. Engeland ligt ten zuiden van Schotland en ten oosten van Wales. Het grenst in het oosten aan de Noordzee, in het westen aan de Ierse Zee, in het zuidwesten aan het St. George's Channel en in het zuiden aan Het Kanaal. Bij de Franse kust liggen de Kanaaleilanden, waarvan Guernsey en Jersey de belangrijkste zijn. Tussen Engeland en Noord-Ierland ligt het eiland Man. Alhoewel de landen van het Verenigd Koninkrijk een administratieve eenheid vormen (met regionaal enkele uitzonderingen), hebben ze verschillende achtergronden op het gebied van cultuur, taal en politiek.

Landschap

Het Verenigd Koninkrijk valt grofweg in te delen in hoog- en laaglanden. De hooglanden liggen in Schotland, Noord-Ierland, Noord-Engeland en Noord-Wales. De in het westen gelegen Cumbrian Mountains met de 978 meter hoge Scafell Pike worden als het mooiste gebergte van Engeland beschouwd. De Pennines in Noord-Engeland worden ook wel de 'ruggegraat van Engeland' genoemd. Het hoogste punt van het Penninisch gebergte is de Cross Fell (893 meter). Rondom dit gebergte strekt zich een brede vlakte uit, die bestaat uit de Vale of York, de Midlands en Lancashire. Het zuidoosten van Engeland bestaat uit de counties Kent, Surrey en Sussex. Het landschap in Kent wordt voornamelijk bepaald door boomgaarden en hoptuinen. De kust is hier een aaneenschakeling van witte krijtrotsen. Zuidelijk Engeland staat bekend om zijn typische kalkland. In het binnenland van het zuidelijke deel van Engeland liggen vruchtbare akkers, weiden en heidevelden. De West Country beschikt over prachtige kusten (de Engelse Rivièra). Achter de kust van Devon verrijzen de heuvels van het nationale park Dartmoor. Het oostelijke deel van Engeland, met name East Anglia, is het meest laaggelegen gebied in het land. Kenmerkend voor het landschap in East Anglia zijn de ingepolderde moerassen, rivieren en meren, duinenkusten, kwelders, zandplaten en modderbanken. Het in het noordoosten van Engeland gelegen Northumbria is een relatief vlak gebied. De Hunting Shires (Leicester en Northamptonshire) is zacht glooiend met omhaagde velden, weiden en akkers. Het ruige heuvelgebied van het Peak District in Derbyshire wordt doorsneden door de Dales. In de counties Shropshire en Hereford & Worcester liggen mooie heuvelgebieden en fraaie dalen.

Klimaat

Engeland kent, net als Nederland, een zeeklimaat. Gedurende het hele jaar valt er veel neerslag. De meeste regen valt aan de westkust en in de bergachtige gebieden. Aan de oostkust is het kouder dan in de rest van het land en waait het harder. Het zuidoosten heeft een meer continentaal klimaat, terwijl in het zuidwesten de temperaturen het mildst zijn. Omdat Engeland een eiland is, is het weer wisselvallig. Het klimaat van Schotland is, ondanks de meer noordelijke ligging, vrijwel gelijk aan dat van Engeland. Er komt iets meer nevel en mist voor.

Geschiedenis

De geschiedenis van Engeland gaat terug tot voor de Romeinse periode. In die tijd leefde er in het zuiden van Engeland een Keltisch stammenvolk (de Brittanni), dat in 54 v.C. door een leger van Julius Caesar werd verslagen. Het duurde echter nog zo'n 100 jaar voordat de Romeinen in Engeland de macht vast in handen hadden. Aan het begin van de 5e eeuw waren de Romeinen gedwongen om naar het Europese continent terug te keren, waarna de Teutoonse volken het in Engeland voor het zeggen kregen. De Teutoonse volken (Jutten, Angelen en Saksen, Germaanse stammen afkomstig uit Jutland, Noord-Duitsland en de Friese kust) verdreven de meer geciviliseerde Keltische Britten naar het westen.Na de Teutoonse volken trokken de Noormannen naar Engeland, die zich daar tot 1066 wisten te handhaven. Tussen 1016 en 1035 was hun leider Cnut 'lord over England'. In 1066 vond de beroemde slag bij Hastings plaats. De Normandische hertog Willem de Bastaard liet zijn recht gelden op de Engelse kroon. Toen hem dat werd geweigerd, stak hij met een leger Het Kanaal over. De verovering van Engeland was vervolgens 'a piece of cake' en Willem de Bastaard ging als Willem de Veroveraar door het leven. De Normandische baronnen voerden een behoorlijk schrikbewind. Dit escaleerde toen de opvolging van de zoon van Willem de Veroveraar, Henry I, in een burgeroorlog resulteerde. Uiteindelijk werd de kleinzoon van Henry I (Henry II) in 1154 koning. Henry II werd op zijn beurt opgevolgd door Richard, die dankzij zijn optreden tijdens de kruistochten en de oorlogen tegen de koning van Frankrijk de bijnaam Richard Leeuwenhart verwierf. Omdat Richard kinderloos stierf, werd zijn broer (Jan zonder Land) het nieuwe staatshoofd van het koninkrijk Engeland. Het discutabele optreden van diens opvolger Henry III was voor de oppositie aanleiding om een Parliament bijeen te roepen, de voorloper van het huidige House of Commons (de Engelse Tweede Kamer). In de 14e eeuw was Edward III van mening dat hij aanspraak kon maken op de Franse troon. In 1339 voer hij naar Frankrijk om zijn woorden in daden om te zetten. Hiermee leidde hij de Honderdjarige Oorlog in. Aan het einde van deze oorlog moest Engeland al zijn bezittingen in Normandië prijsgeven. In Engeland zelf brak er opnieuw een burgeroorlog om de troonopvolging uit, waarbij het Huis York en het Huis Lancaster de voornaamste strijdende partijen waren. Het huwelijk tussen Henry VII (van het geslacht Tudor) en Elizabeth zorgde voor een verzoening tussen beide partijen. In de 16e eeuw braken er betere tijden voor Engeland aan, met name op economisch gebied. Koningin Elizabeth I (de 'Virgin Queen') speelde hierbij een belangrijke rol. Haar opvolgers, de Stuarts, brachten het er minder van af. Zo wilde Charles I regeren als een absoluut vorst, die de inbreng van het Parliament kon missen als kiespijn. Zijn optreden had de Civil War (1642-1648) tot gevolg, waarbij de royalisten (Cavaliers) tegen de zogenaamde Roundheads (met Oliver Cromwell in de gelederen) vochten. Uiteindelijk verloor Charles I de strijd, waarna Engeland onder leiding van Cromwell de buikriem aan moest halen. Mede dankzij hem werd het Parliament een machtig instituut. Na deze voor Engeland sobere periode kwam in 1660 Charles II aan de macht, die niet bepaald puriteinse ideeën had. Niet voor niets kreeg Engeland in die dagen de bijnaam 'Merry England'. Desondanks ging in Engeland niet alles naar wens. Wederom speelde er een koningskwestie, waarna het Engelse volk zijn hoop richtte op Willem van Oranje en zijn vrouw Mary. Toen zij aan de macht waren (1688-1702) werden de mensenrechten voor de Engelse bevolking aanzienlijk verbeterd. In de 18e eeuw deed Engeland in zowel positieve als negatieve zin van zich spreken. Zo verloor Engeland de Onafhankelijkheidsoorlog in Noord-Amerika. De basis van de industriële revolutie werd echter ook in Engeland gelegd. Na een onrustige periode in Europa belandde Engeland in een economische crisis, waarbij met name de arbeidersklasse met een schrijnende armoede te maken kreeg. Halverwege de 19e eeuw (in het Victoriaanse tijdperk) werd het roer echter drastisch omgegooid en profiteerde Engeland van zijn voorsprong op industrieel gebied. Bovendien ging het land op het gebied van de buitenlandse politiek een rol van betekenis spelen. In de loop van deze eeuw nam het prestige van Engeland behoorlijk af. Het optreden van Engeland gedurende de tweede wereldoorlog eiste behoorlijk wat offers, vooral op het financiële vlak. In Europa lijkt de solistische positie van Engeland steeds meer af te nemen. In 1994 werd de tunnel, die de verbinding tussen Engeland en Frankrijk vormt, in gebruik genomen. Daarmee kwam eindelijk de aansluiting bij het continent tot stand, waarover al zo lang gespeculeerd werd.

Bevolking

De totale oppervlakte van het Verenigd Koninkrijk bedraagt 242.429 km2. Het aantal inwoners bedraagt ruim57,6 miljoen. In Engeland wonen circa 48 miljoen mensen op een oppervlakte van 130.423 km2. De inwoners van Engeland vormen ruim 83% van de totale bevolking van Groot-Brittannië.

Staatsinrichting

Engeland is verdeeld in graafschappen (waaronder 7 'metropolitan counties') en de stedenagglomeratie van Greater London. De graafschappen zijn weer onderverdeeld in districten. Verder zijn er nog de boroughs, waaruit Greater London bestaat. Het Verenigd Koninkrijk in zijn totaliteit is een constitutionele monarchie, die een nogal ingewikkelde staatkundige constructie heeft. Het land wordt in eerste instantie in deelstaten verdeeld. Daarna vindt er een onderverdeling plaats in de reeds eerder genoemde uit districten bestaande graafschappen. De volksvertegenwoordiging in het Verenigd Koninkrijk wordt gevormd door het Lagerhuis en het Hogerhuis. De districten zenden afgevaardigden naar het Lagerhuis die door het volk zijn gekozen. De Kanaaleilanden en het eiland Man zijn autonome gebieden en ressorteren rechtstreeks onder de Kroon en vormen derhalve geen onderdeel van het Verenigd Koninkrijk.

Religie

De Church of England is de belangrijkste kerk in Engeland. Daarnaast zijn er in Engeland nog vele andere kerkelijke gezinden.

Taal

In Engeland spreekt men Engels. Maar naast de Engelse taal kent men echter talrijke andere talen. Een voorbeeld hiervan is het Cornish dat in Cornwall wordt gesproken. In Schotland spreken enkelen nog Gaelic en in Wales spreekt minimaal éénvijfde van de bevolking Welsh.

Tijdzone

In geheel Groot-Brittannië is het één uur vroeger dan in Nederland.

Nationale feestdagen

1 januari:Nieuwjaarsdag 1e maandag in mei:May Day Bank Holiday laatste maandag in mei:Spring Bank Holiday laatste maandag in augustus:Summer Bank Holiday 25/26 december:Kerstmis Indien 2e kerstdag in het weekend valt, wordt de maandag na het weekend automatisch een officiële Bank Holiday. Verder zijn in Groot-Brittannië onder meer Goede Vrijdag en Pasen officiële feestdagen.

Telefoon

Om vanuit het Verenigd Koninkrijk naar Nederland te kunnen bellen, kiest u 0031 en vervolgens het netnummer (zonder 0) en het abonneenummer. U kunt ook collect of met de scope kaart bellen. U belt één van de gratis toegangsnummers vanuit het Verenigd Koninkrijk (British Telecom 0800-890031; Mercury 0500-890031) en u krijgt rechtstreeks verbinding met een sprekende computer (BT) of met de Nederlandse telefonist(e) van KPN Telecom (Mercury). Bij een collect gesprek geeft u naam en telefoonnummer op van degene die u wilt bellen. Nadat deze toestemming heeft gegeven, wordt u doorverbonden. De kosten komen voor rekening van diegene die gebeld wordt. De kosten bestaan uit een bemiddelingstoeslag en een gesprekstarief. Kijk voor de actuele tarieven per land op www.kpn.com, trefwoord collect call, of bel 0900-4636225 (0900-INFOCALL). Bij een scope kaart geeft u uw kaartnummer en code op. U wordt doorverbonden met degene met wie u wilt spreken. De kosten krijgt u achteraf gespecificeerd op een aparte rekening.

Valuta en betaalmiddelen

De munteenheid in het Verenigd Koninkrijk is het Britse pond (£), dat is onderverdeeld in 100 pence. Er zijn munten van 1, 2, 5, 10, 20 en 50 pence en van £ 1. De bankbiljetten hebben een waarde van £ 5, 10, 20 en 50. In 1990 en 1992 zijn er nieuwe munten van respectievelijk 5 en 10 pence in omloop gekomen. De oude versies van deze twee munten gelden niet langer als wettig betaalmiddel.

Gezondheid

Het leidingwater is niet geschikt voor consumptie. U kunt het water voor consumptie koken, maar beter is het om flessen mineraalwater te kopen (aqua mineral sin gas - mineraalwater zonder koolzuur). De flessen zijn in verschillende formaten in de winkels verkrijgbaar. Daarnaast adviseren wij u bij het voor het eerst betrekken van uw kamer of appartement elke warmwaterkraan enige minuten zo heet mogelijk te laten lopen. Dit geldt eveneens voor douche en/of bad. Het beste legt u de handdouche op de heetste stand afgesteld enige minuten op de afvoer. In stilstaand water van ca. 25-50 °C kan zich namelijk de legionellabacterie ontwikkelen, die u op deze manier doeltreffend kunt bestrijden

Eten en drinken

Het Britse 'breakfast' is bijzonder uitgebreid. Het bestaat meestal uit vruchtensap, havermout of cornflakes, ei met ham of spek, kidneys (niertjes), chicken livers (kippelevers) of sausages (worstjes), kippers (gerookte vis), smoked haddock (gerookte schelvis) en toast met marmelade of jam. Meestal worden hier grote koppen thee (de nationale drank) bij genuttigd. Typische lunchgerechten zijn Scotch eggs (hard gekookt ei met ham en kalfsvlees in een broodkorst), Plougham's lunch (kaas met salade, pickles en brood) en steak en kidney pie (rundvlees met nierpastei). Bij roastbeef wordt vaak Yorkshire pudding geserveerd. Dit is een baksel van eieren, meel, melk en boter en horse radish sauce (scherpe saus van mierikwortel). Voorafgaand gaan aan het hoofdgerecht wordt vaak soep gegeten, zoals oxtail (ossestaart), real en mockturtle (schildpadsoep) en mullygatawny (sterk gekruide vleessoep met groenten). Tot de voorgerechten behoren verder potted shrimps (gekookte garnalen), gerookte Schotse zalm en Welsh rarebit (gesmolten kaas op toast). De hoofdschotels bestaan meestal uit vis, vlees, gevogelte of wild. Alcoholische dranken die in Groot-Brittannië zeer populair zijn, zijn de gin en de whisk(e)y. De gin (van jeneverbessen en kruiden gestookt) biedt vele mogelijkheden tot mixen. De whisk(e)y is uit twee landen afkomstig: Ierland en Schotland. De Ierse whiskey is iets scherper dan de Schotse whisky. Lichtere alcoholische dranken zijn cider en bier. Ginger ale (gemberbier) bevat geen alcohol.

Voltage

De netspanning in Groot-Brittannië is 240 volt. In Nederland aangeschafte apparaten kunnen daar tegen, maar u heeft wel een adapter nodig voor de driepolige Britse stopcontacten. Deze zijn verkrijgbaar bij de meeste warenhuizen. Scheerapparaten leveren minder problemen op, omdat de meeste hotels daar aparte aansluitingen voor hebben.

Adressen

Nederlandse ambassade 38 Hyde Park Gate Londen SW7 5DP tel.: 020-75903200 fax: 020-72250947 Brits Toeristenbureau Auroragebouw, 5e etage Stadhouderskade 2 1054 ES Amsterdam tel: 020 - 689 00 02 fax: 020 - 689 00 03

Ligging

De 70.283 km2 grote republiek Ierland grenst in het noorden aan Noord-Ierland, dat een onderdeel van het Verenigd Koninkrijk vormt. In het oosten wordt Ierland middels het Noorderkanaal, de Ierse Zee en het St. George's Kanaal van Engeland en Wales gescheiden. De overige kusten liggen aan de Atlantische Oceaan.

Landschap

Het Ierse landschap is uiterst gevarieerd. Het centrale deel van Ierland kent een golvend landschap dat door heuvels en bergen langs de kusten wordt omgeven. Verder zijn er weiden, groene heuvels, blauwe meren, rivieren en veenlagen. De Ierse westkust biedt een wilde en grillige aanblik met zijn diepe inhammen, steile kliffen en ruwe rotsen. In de zuidwestkust bevinden zich vooral veel kleine baaien. De Golfstroom heeft hier voor een subtropische begroeiing gezorgd. Het landschap aan de oostkust bestaat uit vele zandstranden met duinen, rotsen en heuvels.

Klimaat

Dankzij de invloed van de Warme Golfstroom beschikt Ierland over een gematigd zeeklimaat met zachte winters en koele zomers. Het weer is zeer afwisselend. Een regenbui kan binnen de kortste keren door een stralende zon worden afgelost. De zonnigste en droogste maanden zijn mei en juni. In juli en augustus is het het warmst.

Geschiedenis

Omstreeks 6000 v.C. trokken kleine groepen jagers naar het noorden en oosten van Ierland. In de periode 500 v.C.-500 n.C. kwamen Keltische stammen uit Centraal-Europa naar Ierland, die de oorspronkelijke bevolking verdreven en een eigen cultuur vestigden. Nadien gingen christenen vanuit Wales en Schotland naar Ierland om er het geloof te verkondigen. Tussen 800 en 1000 had Ierland regelmatig invallen van de Noormannen te verduren, die een groot deel van de Ierse cultuur vernietigden. In 1014 werden de Noormannen door koning Brian Born verslagen. In 1170 kregen de Engelsen de macht in Ierland, hetgeen tot in de 16e eeuw zonder noemenswaardige problemen verliep. In 1534 trachtte Hendrik VIII (die in 1541 koning van Ierland werd) echter om de Engelse anglicaanse kerk in Ierland in te voeren. Dit stuitte bij de trouwe katholieke Ieren op grote weerstand. Als gevolg van de religieuze onderdrukking door Engeland kregen de protestanten in Ierland de overmacht. In 1641 leidde dit in Ulster (het centrum van het verzet tegen de Engelsen) tot een uitbarsting tegen de protestantse overheersers, waarbij vele Engelsen om het leven kwamen. Bovendien bloeide het Ierse nationalisme weer op. Oliver Cromwell besloot vervolgens om in te grijpen. Hij trof zware, vaak bloederige, sancties tegen Ierland, waardoor in de periode 1649-1660 het aantal inwoners van Ierland van 1,5 miljoen tot 600.000 terug liep. In de 18e eeuw nam het Ierse verzet weer toe, maar dit bleef zonder resultaat. De Ierse opstand van 1798 (The Rising of 1798) had tot gevolg dat Ierland werd gedwongen een politieke eenheid met Engeland te vormen. Pas in 1829 werd het voor de Ierse parlementsleden mogelijk om voor hun achterban op te komen. In 1845 leidde de aardappelpest tot grote hongersnood in Ierland. Er viel een groot aantal slachtoffers. Bovendien emigreerden vele Ieren toen naar de VS. Aan het einde van de 19e eeuw probeerden de Ieren met name via langdurige politieke manoeuvres en terroristische acties hun onafhankelijkheid terug te krijgen. Vooral de in 1899 opgerichte nationale beweging Sinn Féin ("wij zelf") streefde naar een eigen Iers parlement, dat in 1918 na door Sinn Féin gewonnen verkiezingen werd gevormd. De Engelsen reageerden door troepen naar Ierland te sturen die tussen 1919 en 1921 een guerrillastrijd met de Irish Republican Army (IRA) uitvocht. Uiteindelijk verkreeg Noord-Ierland in 1920 zelfbestuur (al bleef het verenigd met Engeland) en ontstond twee jaar later de Ierse Vrijstaat, los van Noord-Ierland. In 1928 werd de nieuwe Ierse grondwet van kracht die een einde aan de Ierse Vrijstaat maakte. Ierland noemde zich Eire. Het land bleef lid van het Britse Gemenebest met de Ier Douglas Hyde als staatshoofd. Tien jaar later werden alle banden met Engeland en het Gemenebest verbroken.

Bevolking

In het dunbevolkte Ierland wonen ruim 3,5 miljoen mensen. Het merendeel van de Ieren is jonger dan 25 jaar. Een groot deel van de bewoners van het platteland trekt naar steden als Dublin, Cork en Limerick.

Staatsinrichting

Ierland (Poblacht Na h'Éireann) is een parlementaire democratie. Het staatshoofd is de president die voor een periode van 7 jaar door het volk wordt gekozen. De minister-president staat aan het hoofd van de regering. Het parlement bestaat uit twee kamers: het Huis van Afgevaardigden (Dail Eireann) en de Senaat (Seanad Eireann).

Religie

De meeste Ieren behoren tot de Rooms-Katholieke kerk of de Church of Ireland.

Taal

Officieel is de oude Keltische taal het Gaelic de eerste landstaal, maar het Engels neemt een steeds belangrijkere plaats in. Tegenwoordig wordt alleen in de uithoeken van Ierland nog dagelijk het Gaelic gebruikt.

Tijdzone

In Ierland is het het gehele jaar door een uur vroeger dan in Nederland.

Nationale feestdagen

1 januari:Nieuwjaarsdag 17 maart:St. Patrick's Day eind april:Bank Holiday begin juni:Bank Holiday begin augustus:Bank Holiday eind oktober:Bank Holiday 25/26 december:Kerstmis Verder worden in Ierland de ook bij ons bekende christelijke feestdagen (zoals Pasen) gevierd.

Telefoon

Om vanuit Ierland naar Nederland te kunnen bellen, kiest u 0031 en vervolgens het netnummer (zonder 0) en het abonneenummer. U kunt ook collect of met de scope kaart bellen. U belt het gratis toegangsnummer vanuit Ierland (1-800-55-0031) en u krijgt rechtstreeks verbinding met de Nederlandse telefonist(e) van KPN Telecom. Bij een collect gesprek geeft u naam en telefoonnummer op van degene die u wilt bellen. Nadat deze toestemming heeft gegeven, wordt u doorverbonden. De kosten komen voor rekening van diegene die gebeld wordt. De kosten bestaan uit een bemiddelingstoeslag en een gesprekstarief. Kijk voor de actuele tarieven per land op www.kpn.com, trefwoord collect call, of bel 0900-4636225 (0900-INFOCALL). Bij een scope kaart geeft u uw kaartnummer en code op. U wordt doorverbonden met degene met wie u wilt spreken. De kosten krijgt u achteraf gespecificeerd op een aparte rekening.

Valuta en betaalmiddelen

De munteenheid in Ierland is de Euro (€).

Eten en drinken

Bekende voorgerechten van de Ierse keuken zijn onder meer Irish oaksmoked salmon (plakken gerookte zalm), ham, oesters met bruin brood en corn on the cob (een maiskolf). Als nagerecht gebruikt men meestal pudding, ijs of taart. Verder kent de Ierse keuken vele vis- en vleesschotels. Populaire vissoorten zijn zalm, tong, tarbot, schol, makreel en haring. Traditionele vleesschotels zijn vette lamsbout met spek en bonen en spek met kool. In Ierland zijn vele bars gevestigd. Een typische Ierse drank is Irish Coffee, dat voor 2/3 uit koffie en voor de rest uit whiskey, suiker en slagroom bestaat. Verder zijn bier en Ierse whiskey populaire dranken. De bars zijn geopend van 10.30-23.00 uur ('s zomers tot 23.30 uur). Op zondag zijn ze tussen 14.30-16.30 uur gesloten.

Gezondheid

Het leidingwater is niet geschikt voor consumptie. U kunt het water voor consumptie koken, maar beter is het om flessen mineraalwater te kopen (aqua mineral sin gas - mineraalwater zonder koolzuur). De flessen zijn in verschillende formaten in de winkels verkrijgbaar. Daarnaast adviseren wij u bij het voor het eerst betrekken van uw kamer of appartement elke warmwaterkraan enige minuten zo heet mogelijk te laten lopen. Dit geldt eveneens voor douche en/of bad. Het beste legt u de handdouche op de heetste stand afgesteld enige minuten op de afvoer. In stilstaand water van ca. 25-50 °C kan zich namelijk de legionellabacterie ontwikkelen, die u op deze manier doeltreffend kunt bestrijden.

Voltage

De netspanning in Ierland bedraag 220 volt.

Adressen

Nederlandse ambassade 160 Merrion Road Dublin 4 tel.: 1-2693444 fax: 1-2839690 Iers Nationaal Bureau voor Toerisme Spuistraat 104 1012 VA Amsterdam tel: 020 - 622 31 01 fax: 020 - 620 80 89